Huyết áp có di truyền không – 3 điều cần phải biết | Dr Ngọc

Tăng huyết áp có di truyền không là câu hỏi mà Dr Ngọc nhận được khá nhiều bởi nhiều người có bố mẹ mắc bệnh đã rất lo lắng và băn khoăn không biết bệnh có di truyền không?

Trong bài viết hôm nay Dr Ngọc sẽ chia sẻ với mọi người về vấn đề huyết áp có di truyền không. Hãy cùng Dr Ngọc theo dõi hết bài viết hôm nay nhé!

 

Huyết áp là áp lực máu trong động mạch, giúp tuần hoàn máu đi khắp cơ thể. Nó được sinh ra từ lực co bóp của cơ tim và sức cản của động mạch. HA thay đổi trong ngày, tăng lên khi gắng sức, tập thể dục và hoạt động nặng, và giảm xuống khi nghỉ ngơi, đặc biệt là trong lúc ngủ.

Tăng huyết áp là một yếu tố nguy cơ cao đối với bệnh tim mạch ở các nước phát triển. Ước tính rằng bệnh tăng huyết áp gây ra tử vong cho 7,1 triệu người mỗi năm, chiếm 4,5% gánh nặng bệnh tật trên toàn thế giới, ảnh hưởng đến 64 triệu người sống trong tình trạng tàn phế.

 

1. Nguyên nhân nào gây ra tình trạng tăng huyết áp?

tăng huyết áp có di truyền không

tăng huyết áp có di truyền không

Khoảng 90 – 95% các trường hợp tăng HA không rõ nguyên nhân, còn gọi là tăng HA vô căn hay nguyên phát. Điều này có thể do nhiều yếu tố phối hợp, bao gồm chế độ ăn uống và lối sống. Chỉ dưới 10% bệnh nhân tăng huyết áp có nguyên nhân rõ ràng, gọi là tăng huyết áp thứ phát, liên quan đến các bệnh như bệnh nhu mô thận, suy thận mạn, hẹp động mạch thận, hẹp eo động mạch chủ, u tủy thượng thận, hội chứng Cushing, ngưng thở khi ngủ, cường Aldosteron, hoặc do tác động của thuốc.

Nếu bác sĩ nghi ngờ rằng tăng huyết áp là do một nguyên nhân thứ phát, họ sẽ yêu cầu các xét nghiệm chuyên biệt để chẩn đoán chính xác.

Nhiều người thắc mắc liệu tăng HA có di truyền hay không. Hiện tại, vẫn chưa có nghiên cứu lớn nào trên thế giới chứng minh rằng tăng HA có tính di truyền. Tuy nhiên, tăng HA thường là kết quả của nhiều yếu tố kết hợp, bao gồm chế độ ăn uống, mức độ vận động, quá trình lão hóa và có thể do nguyên nhân thứ phát.

Nếu các thế hệ trong một gia đình có lối sống giống nhau (ví dụ: ăn mặn, ít vận động, uống nhiều bia rượu…), khả năng mắc bệnh tăng huyết áp trong gia đình đó sẽ cao hơn.

 

2. Bệnh tăng huyết áp có di truyền không có điều gì cần lưu ý không?

Ai cũng có thể có nguy cơ mắc tăng HA, tuy nhiên, những nhóm sau đây dễ mắc bệnh hơn:

  • Người lớn tuổi: Khi tuổi càng cao, thành mạch máu mất đi độ đàn hồi, dẫn đến tăng HA.
  • Nam giới trẻ và phụ nữ sau mãn kinh: Nam giới dưới 45 tuổi có tỷ lệ mắc bệnh cao hơn phụ nữ, nhưng sau mãn kinh, phụ nữ lại có nguy cơ bị tăng HA cao hơn so với nam giới cùng độ tuổi.
  • Tiền sử gia đình: Những người có cha mẹ hoặc anh chị mắc bệnh tim mạch có nguy cơ cao hơn.

Ngoài ra, các yếu tố làm tăng nguy cơ mắc bệnh tăng HA bao gồm:

  • Thừa cân, béo phì.
  • Lối sống tĩnh tại, ít vận động.
  • Ăn uống không lành mạnh.
  • Tiêu thụ quá nhiều muối.
  • Lạm dụng rượu, bia.
  • Hút thuốc lá.
  • Thường xuyên căng thẳng.

 

3. Bạn cần làm gì để giảm nguy cơ tăng huyết áp?

tăng huyết áp có di truyền không

tăng huyết áp có di truyền không

Để giảm nguy cơ mắc tăng HA, đặc biệt là ở những người có nguy cơ cao, cần thực hiện thay đổi lối sống một cách khoa học. Điều này rất quan trọng đối với tất cả bệnh nhân tăng HA, vì sẽ tránh được nguy cơ biến chứng và tình trạng bệnh nặng hơn.

  • Bỏ thuốc lá: Nicotin trong thuốc lá và các chiết xuất của nó làm co thắt mạch máu, khiến tim đập nhanh hơn và gây tăng huyết áp. Đây là yếu tố nguy cơ quan trọng nhất đối với hệ tim mạch (cả đau tim và đột quỵ) và làm tăng nguy cơ tăng huyết áp rõ ràng.
  • Chế độ ăn ít muối: Ăn ít muối, ít chất béo bão hòa và ít cholesterol; giàu trái cây, rau củ, sản phẩm ít chất béo từ sữa; giới hạn chất ngọt và các thức uống có đường. Lượng muối nên hạn chế dưới 2,4g/ngày (1 muỗng cà phê tương đương với 2,3g muối). Tránh dùng các sản phẩm ướp muối và rau củ đóng hộp có chứa nhiều muối.
  • Hạn chế rượu, bia: Nếu uống thì nên hạn chế tối đa mỗi ngày dưới 80 ml rượu mạnh, dưới 600 ml bia (tương đương 2 lon bia) và dưới 250 ml rượu vang.
  • Giảm cân: Chỉ số BMI (body mass index) = cân nặng (kg)/chiều cao^2 (m) được dùng để đánh giá tình trạng cân nặng. Cần duy trì BMI từ 18,5 – 24,9 kg/m^2 để có cân nặng lý tưởng. Đối với nam cần giữ vòng eo dưới 90 cm và nữ dưới 80 cm. Khi bị thừa cân, giảm cân sẽ không chỉ giúp giảm huyết áp mà còn có lợi cho các bệnh như tiểu đường, rối loạn mỡ máu.
  • Thường xuyên luyện tập thể dục: Nên tập thể dục ở mức độ vừa phải như đi bộ, chạy bộ hay bơi lội trong ít nhất 30 phút, hầu hết các ngày trong tuần. Tuy nhiên, nên tránh tập vận động đẳng trương như nâng tạ vì có thể làm tăng huyết áp. Nếu tăng huyết áp chưa được kiểm soát và bạn đang ở tình trạng tăng huyết áp nặng thì không nên tập thể dục hoặc hoãn lại cho đến khi được điều trị hiệu quả. Tập thể dục ngoài trời cần tránh những lúc thời tiết lạnh, nên tập vào chiều tối là tốt nhất.

Nếu bạn bị tăng huyết áp nhẹ, những thay đổi lối sống trên có thể đủ để hạ huyết áp xuống mức bình thường mà không cần dùng thuốc. Đối với một số người khác, những biện pháp này có thể giúp họ chỉ cần dùng ít thuốc hơn hoặc dùng với liều thấp đã đủ kiểm soát huyết áp.

 

 

Liên hệ với Dr Ngọc:

Chuyên Mục:
Bài viết mới:

Xem thêm

Bình luận